Dit artikel schreef ik in februari 2012. Inmiddels is bekend dat Monique lijdt aan 'conversiestoornis'. Hierover leest u meer in mijn blog van oktober 2012.
De wederopstanding van Monique van der Vorst ontketende in november 2010 een mediahype: "Dertien jaar nadat ze verlamd raakte kan paralympische handbiker Monique van der Vorst weer lopen," opende De Telegraaf . In Pauw en Witteman vertelde een introductiefilmpje: "Op dertienjarige leeftijd belandt Monique van der Vorst in een rolstoel door een incomplete dwarslaesie". Op verjaardagsfeestjes werd mij in die tijd hoopvol gevraagd of ik nu ook kans had om toch weer te gaan lopen... ik had tenslotte toch ook een incomplete dwarslaesie.
Monique's wonderlijke verhaal kreeg vandaag een dramatische wending. In De Pers bekent ze aan Thijs Zonneveld dat ze in de dertien jaar dat ze rolstoelgebonden was, wel degelijk soms liep: ‘Soms waren de verlammingsverschijnselen weg. Dan kon ik even staan. Of lopen. Maar het duurde nooit lang'.
Ik leerde Monique kennen omstreeks 2006, we reden elkaar tegen het lijf in Café 1890 in Buitenveldert. We raakten aan de praat. Ze sprak over haar leven als handbiker. Ik vroeg haar naar haar handicap: ze had posttraumatische dystrofie en daardoor problemen met haar benen. Sindsdien volgde ik haar sportieve carrière en kwamen we elkaar ook af en toe tegen.
Toen het herstel van Monique in november 2010 in het nieuws kwam was ik verbaasd. Ten eerste over het feit dat er in sommige media gemeld werd dat ze dertien jaar verlamd was geweest als gevolg van een dwarslaesie. Ik herinnerde mij heel duidelijk 'dystrofie'; een aandoening die kan zorgen voor uitval van ledematen, maar waarvan ook gevallen van herstel bekend zijn. Ik controleerde de site van Monique en daar stond dat ze (pas!) in 2008 een gedeeltelijke dwarslaesie had gekregen bij een auto ongeluk. Een gedeeltelijke, dus geen complete.
Bij een complete dwarslaesie zijn de zenuwen in het ruggenmerg 'door midden' en is er geen contact tussen boven en onder. Daardoor kan je onder de grens van de dwarslaesie niets bewegen en voelen. Herstel daarvan is uiterst zeldzaam en vrijwel onmogelijk. Maar Monique had een gedeeltelijke dwarslaesie (net als ikzelf) en daarbij zijn de zenuwen nog (gedeeltelijk) intact en is het wel mogelijk om te voelen en bewegen (in welke mate dat kan is afhankelijk van hoezeer de zenuwen zijn beschadigd).
Bij een gedeeltelijke dwarslaesie is herstel wel degelijk mogelijk, volgens mijn artsen kan dat herstel in de twee jaar na het trauma spontaan optreden. Dit was voor mij de reden om intensief te revalideren en nog lang te blijven hopen zelf weer normaal te kunnen lopen. In uitzonderlijke gevallen lukt het om (vrijwel) compleet te herstellen na een gedeeltelijke dwarslaesie. Uitzonderlijk, maar géén medisch wonder. Als Monique echt een gedeeltelijke dwarslaesie zou hebben gekregen in 2008, dan was herstel daarvan in 2010 medisch gewoon mogelijk.
Ik zag Monique op tv lopen in Nieuwsuur. Prachtig mooie stappen, zonder hulpmiddel, helemaal los. En dat na een half jaar revalideren. Als je dat eens vergelijkt met de paar moeizame stijve stappen die ik kon zetten na vier jaar revalideren. Het was vreemd om Monique - die ik alleen maar rollend kende - een paar dagen na die uitzending in de garage van Revalidatiecentrum Amsterdam opeens rechtop naast mijn auto te zien staan. Op het oog mankeerde ze niets meer. Ik feliciteerde haar - oprecht - met haar herstel. Of haar handicap nou het gevolg was van een blokkade in haar ruggenmerg - of door een mentale blokkade - het is voor Monique geweldig om voortaan weer 'gezond' door het leven te kunnen.
In de periode erna verscheen Monique veel op tv, in kranten en tijdschriften, en nooit werden er kritische vragen gesteld over haar wonderbaarlijke herstel. Waarschijnlijk zijn begrippen als dystrofie en het verschil tussen een complete en een gedeeltelijke dwarslaesie te ingewikkeld voor de gemiddelde journalist. Of was het 'wonderverhaal' simpelweg te mooi om kapot te checken. En dus werden er (althans in de media) geen vraagtekens gezet bij de serie ongelukken die leidden tot dystrofie en dwarslaesie, en tenslotte de Duitser die haar begin 2010 aanreed waarna zowel de twee jaar dwarslaesie, als de elf jaar eerdere dystrofie spontaan begonnen te genezen. Monique vertelde dat ze zelf ook niet begreep hoe het kon, en dat werd voor kennisgeving aangenomen. En zo kon het gebeuren dat het maar liefst anderhalf jaar duurde voordat de eerste kritische vragen werden gesteld.
Thijs Zonneveld schreef twee maanden geleden het zoveelste wonderartikel over Monique. Hij werd overstelpt met reacties van mensen die er vraagtekens bij zetten. Hij besloot haar ermee te confronteren. Reden voor Monique om zich ook eens in haar eigen dossier te verdiepen en tot de conclusie te komen dat 'het niet klopt wat ze gezegd heeft'. Eerdaags zou haar autobiografie verschijnen. Moeilijk voor te stellen dat bij het schrijven van dit boek nooit heeft gedacht aan de momenten dat ze haar rolstoel achterin de auto zette en vervolgens lopend voorin ging zitten, of dat ze rechtop onder de douche stond.
Hoe dan ook is het een persoonlijk drama. Waar ze de afgelopen anderhalf jaar werd bejubeld, wordt haar nu verweten dat ze heeft gelogen en misschien zelfs onterecht heeft deelgenomen aan de Paralympics. Haar stagebegeleider Thomas Janssen neemt het voor haar op: “Ik ben geen arts, ik ga niet over de diagnose. Maar er was duidelijk iets met haar aan de hand en had ze alle verschijnselen van een incomplete dwarslaesie. Haar benen waren hartstikke dun en ze zat altijd in een rolstoel. ”
Inmiddels heeft Monique haar Twitter pagina uit de lucht gehaald; de plek waar ze - tot voor kort - trots berichte over haar media optredens, haar profcontract als valide wielrenner bij de Rabobank, haar nieuwe lopende leven.
Ik kan haar alleen maar heel veel sterkte wensen en ben blij dat ik niet in haar schoenen sta... alhoewel...
Reacties (10)
18:46 uur
30-03-2012
Geef een reactie:
Hoi Marc, ikzelf heb sinds ruim 2 jaar een dwarslaesie en ben door scholieren waar ik als traffic informer optreed gewezen op je boek kracht. Dit ga ik zeker lezen. In bovenstaand artikel leg je complete en incomplete dwarslaesie uit. Naar mijn weten klopt dit niet helemaal. bij een complete kan het best zijn dat je gevoel hebt en er ook lichaamsdelen onder je laesie kunnen bewegen. Vroeger werd jou uitleg gehanteerd. Nu is het zo dat op het moment dat je anus en darm niet meer werkt het een complete is. Dit is nu over de hele wereld zo afgestemd. Vraag e.e.a. svp na bij een revalidatiearts zo dat we goede info geven. Bedankt voor je positieve instelling. Dit doet anderen goed. groet Martin Martin Dormans (Email) - 28 04 12 - 12:34
Hi Martin,
Dank voor je reactie!
Ik ken de nieuwe definitie van compleet en incomplete dwarslaesie niet, maar inderdaad is het heel moeilijk om een absolute grens te trekken en is elke dwarslaesie anders. Ik heb zelf een incomplete dwarslaesie – maar ik heb heel weinig functie onder mijn ‘grens’. En er zijn er inderdaad met een complete dwarslaesie diagnose – die veel meer kunnen dan ik.
Nou ja, goed dat je dit punt aanhaalt – ik zal het zelf ook eens vragen bij de heren doktoren.
Hi Marc,
vlgs mij heb je gewoon gelijk met je definitie in je column en is het vrij simpel. Zoals de naam al doet vermoeden betekend compleet gewoon compleet. ;)
Degene met een complete dwarslaesie met enige functie moet ik nog tegenkomen.
gr Johan Johan - 18 05 12 - 00:13
Vanavond P/W gekeken: ik zag/hoorde haar vorig jaar, er bestaat een woord hiervoor:hysterie! J.Amouyal-Kottier (Email) - 18 10 12 - 00:29
Mijn vrouw had na diverse operaties een partiele dwarsleasie. Kon niet meer lopen. Na een periode in het revalidatiecentrum Rijnland in Leiden, kon ze gedeeltelijk weer lopen, terwijl de Neurochirurg vertelde dat dat eigenlijk helemaal niet kon.
Het kan dus wel Willem Theil (Email) - 18 10 12 - 22:26
Geachte heer Theil,
Gefeliciteerd met het herstel van uw vrouw. Dat is geweldig nieuws.
En inderdaad: mensen met een gedeeltelijke dwarslaesie kunnen (soms) lopen. Dat ligt aan de hoogte van de uitval & de mate van uitval. In de eerste twee jaar na beschadiging is er ook nog spontaan zenuwherstel mogelijk.
Wat echter onwaarschijnlijk is, is dat iemand die zegt 13 jaar totaal niet gelopen te hebben, binnen 1 jaar vanuit rolstoel opstaat en ‘valide’ topsporter wordt… Marc de Hond (Email) - 18 10 12 - 22:50
Wat een topper is die Monique en wat laten mensen zich toch beïnvloeden door de media! Afschuwelijk dat iemand die zoveel probeert te maken van haar leven, op deze manier de grond in wordt geboord. Wat een bekrompenheid. Ik heb me er echt aan geïrriteerd dat ze zich moest verantwoorden in een documentaire. Was wel een leuke documentaire trouwens. Yindee van de Ven - 18 10 12 - 23:08
Wat intriest, dat iemand die al zoveel ellende heeft gehad in haar leven nu weer zo wordt aangevallen. Misschien heeft ze het allemaal niet zo slim aangepakt, maar dat neemt niet weg dat ook verlammingsverschijnselen met een psychische oorzaak net zo ingrijpend zijn als een lichamelijke. Laat mensen in hun waarde, niemand kiest vrijwillig voor een gehandicapt bestaan. sterre - 18 10 12 - 23:29
Beste Marc,
Dank voor deze blog over de rol van de media. Ik zag net als veel mensen gisteren de documentaire over Monique. Ik heb aanvullend nog de volgende vragen waar jij wellicht meer over weet of ideeen over hebt: – Monique had als para-olympische sporter neem ik aan te maken met de NOC*NSF. Ik neem aan dat die organisatie sporters begeleidt bij media-optredens, en zeker in zo’n bijzonder geval verbaasde het me daarover niets te vernemen. – De rol van de Rabobank-ploeg verbaast me ook, en ook in dat verband weer de medewerkers die zich met publiciteit bezig houden. Hoe kwam Monique zo snel in de vrouwen-(top)ploeg en heeft men zich daar ooit afgevraagd (ook o.b.v. het medisch dossier, dat in handen van de Rabo-arts was begreep ik) hoe dit zat en kon en hoe daarmee om te gaan in de media? – Ook in deze documentaire wordt eigenlijk weinig kritisch ingegaan op de rol van de media en van deskundigen. We horen een revalidatie-arts, maar wat heeft die te maken met een conversie, dan zou je toch een psychiater verwachten? Hoe is Monique (en haar omgeving) omgegaan met de verstandig klinkende suggestie van deze revalidatiearts het rustig aan te doen? Ze ging daarna 3000 km fietsen meen ik, dan sla je het advies van een arts toch in de wind? Wat vindt deze arts hiervan? – Monique lijkt me vooral een slachtoffer, ook van haar eigen geloof in de wederopstanding, heeft ze nooit tijdens de revalidatietijd gedacht ‘is dit wel waar?’, geloofde ze net zo graag in een wonder of speelde ook de belangstelling van de media een rol? Haar website (ook vol met aanbiedingen, media-verhalen e.d.) doet vermoeden dat ze ook in zichzelf is geloven als een product, dat ineens een tweede levensfase in is gegaan.
Van invalide slachtoffer naar paralympische topsporter, van gehandicapte sporter naar valide topsporter, van gevierde beroemdheid naar verguisde vrouw, nu weer min of meer terug op aarde. We willen blijkbaar (van Telegraaf tot Pauw en Witteman) het wonder zien, zelf aanschouwen en aanraken, vroeger in Lourdes en nu in de huiskamer. Het wonder zelf (Monique in dit geval, een moderne Bernadette) heeft er niet alleen maar voordelen van, helaas… Ik had toch met haar te doen, net als veel andere kijkers blijkbaar. Wim Vuijk (Email) - 19 10 12 - 21:33
Hoi Marc!
Ik heb laatst de try-out van ‘De LULverhalen’ bijgewoond en vond je openhartige verhaal heel erg inspirerend. Bedankt voor alle positiviteit die je over hebt gebracht en nog heel veel kracht toegewenst voor alle jaren die nog mogen komen!
Arno Oppenheim (Spreker bij uw ev…): Marc ik heb je zien optre… Karin (Spreker bij uw ev…): Ik heb Marc de Hond onlan… Volleyballer (Mart Smeetsgate, …): Mart Smeets is een dikke … annette maalman (Even geduld A.U.B…): Hoi Marc, ik heb je inder… Aly (Even geduld A.U.B…): Tjeee… wat een prachtig v… Ineke (Even geduld A.U.B…): Marc, jij weet ook mensen… Anouk (Even geduld A.U.B…): een mooi ontroerend stukj… Ingrid van den Mo… (Even geduld A.U.B…): Grote klasse dat je dit k… Maurice (Even geduld A.U.B…): Mooi kwetsbaar stukje… Sylvana (Even geduld A.U.B…): Wauw, mooi!!
